Gai đầu gối: nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị

Gai đầu gối là gì?

Gai đầu gối hay gai khớp gối là bệnh lý xảy ra khi các tế bào xương tăng trưởng bất thường, dẫn đến cấu trúc bề mặt xương thay đổi, hình thành các mỏm xương lồi ra từ bề mặt khớp, gọi là gai xương.

Gai đầu gối thường là sự phản ánh tình trạng tổn thương khớp gối nặng nề, khớp gối bị kêu và bắt đầu thoái hóa. Khi đó, lớp sụn, vốn có chức năng bảo vệ đầu xương mòn dần, dịch khớp tiết ra ít và không đều, khiến các xương ma sát trực tiếp lên nhau. Theo thời gian, các đầu xương lộ ra và bị tổn thương nghiêm trọng. Cùng với đó là sự yếu đi của khớp.

Cơ chế chữa lành tự nhiên của cơ thể sẽ bù đắp thêm Calci, hình thành thêm tế bào xương để giảm áp lực khớp phải chịu. Hệ quả của cơ chế này là gai xương đâm vào dây chằng, gân, cơ và các dây thần kinh xung quanh, gây khó khăn cho vận động.

Nguyên nhân nào dẫn đến gai đầu gối?

Quá trình lão hóa tự nhiên của cơ thể

Tuổi tác là yếu tố lớn nhất dẫn đến sự hình thành gai đầu gối. Theo thời gian, tốc độ tái tạo tế bào của cơ thể giảm sút đáng kể. Thêm vào đó, sụn khớp gối có lượng cung cấp máu đến mô hạn chế, dẫn đến tốc độ phục hồi sau tổn thương cũng chậm hơn các bộ phận khác.

Các chấn thương mạnh

Gai đầu gối có thể là sản phẩm phụ trong quá trình tự tu bổ xương của cơ thể sau các chấn thương như va chạm, tai nạn, té ngã,…

Mang thai

Khi phụ nữ có thai, phần lớn dinh dưỡng cơ thể được tập trung nuôi dưỡng bào thai, khiến cơ thể bị thiếu hụt dinh dưỡng nuôi các mô. Thêm vào đó, sự thay đổi lớn về trọng lượng cũng gia tăng áp lực lên khớp gối, khiến khớp dễ hình thành gai xương nâng đỡ cơ thể.

Ngoài ra, sự thay đổi một số hormone khi mang thai cũng dễ dẫn đến các bệnh lý về xương khớp.

Các bệnh lý khác

Một số bệnh lý khác, chẳng hạn, viêm xương khớp hoặc viêm gân, có thể kích thích phản ứng mọc thêm xương của cơ thể, khiến bề mặt xương trở nên xù xì, gồ ghề, hình thành gai xương.

Thừa cân

Các vấn đề về cân nặng cũng gia tăng nguy cơ mắc bệnh gai đầu gối. Khớp gối là một trọng những khớp dễ bị thoái hóa nhất do phải chống đỡ sức nặng cả cơ thể. Béo phì càng gia tăng áp lực khớp gối phải gánh chịu, dẫn tới sự hình thành gai đầu gối.

Di truyền

Những người trong gia đình có tiền sử người bệnh gai đầu gối sẽ có nguy cơ mắc bệnh cao hơn so với những người khác.

Gai đầu gối có biểu hiện như thế nào?

  • Đau đầu gối, phát ra các tiếng lục khục, lạo xạo khi thực hiện các cử động chân.
  • Cứng khớp vào sáng sớm sau khi ngủ dậy. 
  • Tê bì chân. Nếu gai xương hình thành chèn ép các rễ thần kinh quanh đó có thể dẫn đến tê bì chân. Trong trường hợp nặng còn có thể mất cảm giác chân, hạn chế vận động. Nếu người bệnh lâu không cử động có thể kéo theo hậu quả là yếu và teo cơ.
  • Sưng tấy, đỏ, phù nề. Gai đầu gối hình thành có thể dẫn đến tràn dịch khớp gối, gây sưng, phù nề, khiến người bệnh khó co duỗi đầu gối, di chuyển.

Điều trị gai đầu gối ra sao?

Gai khớp gối gây ra nhiều bất tiện cho đời sống cũng như sinh hoạt thường nhật của người bệnh. Càng phát hiện và điều trị sớm, tốc độ phục hồi để trở về với cuộc sống thường ngày càng nhanh.

Dựa trên kết quả chẩn đoán, các bác sĩ sẽ đưa ra phác đồ điều trị phù hợp:

Sử dụng thuốc Tây

Các loại thuốc giảm đau, chống viêm không steroid như Paracetamol, Ibuprofen, Diclofenac, nhóm Corticoid hay nhóm Vitamin B như B1, B2, B6,… sẽ giúp ích trong các trường hợp đau nhức, tê bì.

Trong một số trường hợp, thuốc giãn cơ và một số loại thuốc trầm cảm cũng được bác sĩ chỉ định.

Tuy nhiên, người bệnh cần lưu ý tuân theo hướng dẫn sử dụng và chỉ định của bác sĩ để tránh tác dụng phụ của thuốc hoặc dùng sai chức năng thuốc. Sử dụng quá nhiều các loại thuốc này cũng có thể dẫn đến nhờn thuốc và ảnh hưởng đến chức năng các bộ phận khác của cơ thể như gan, thận, dạ dày,…

Vật lý trị liệu

Bên cạnh thuốc Tây, người bệnh nên phối hợp thêm các bài vật lý trị liệu, mát xa, châm cứu.

Nếu thuốc chỉ giúp giảm đau tạm thời thì các bài tập giúp cải thiện tuần hoàn máu, tăng cường sức mạnh các cơ bắp xung quanh, giúp giảm áp lực cho khớp gối khi di chuyển.

Bên cạnh đó, chúng cũng giúp ngăn ngừa các biến chứng như yếu, teo cơ.

Thay đổi lối sống

Một chế độ sinh hoạt hợp lý cùng chế độ ăn đầy đủ dưỡng chất vừa giúp bệnh gai đầu gối không trở nên trầm trọng hơn vừa đẩy nhanh tốc độ phục hồi của cơ thể.

Hút thuốc lá, uống nhiều rượu bia, công việc căng thẳng, béo phì,… đều là các yếu tố làm gia tăng bệnh gai cột sống và là thứ nên được loại khỏi cuộc sống của người bệnh gai cột sống.

Phẫu thuật

Trong các trường hợp nặng, phẫu thuật cắt, mài bỏ gai xương, ghép mảnh sụn vào khớp,… là cần thiết, tuy nhiên chi phí khá cao.

Về cơ bản, gai đầu gối hình thành do sự tổn thương khớp gối. Các biện pháp điều trị bảo tồn đa phần chỉ làm giảm các cơn đau nhức và hạn chế thêm sự hình thành gai xương mới.

Phẫu thuật cắt bỏ gai xương tuy giúp giải quyết vấn đề gai khớp gối tại thời điểm đó, nhưng khi đầu gối tiếp tục bị tổn thương, các gai xương mới sẽ tiếp tục xuất hiện. Vậy nên, chữa trị tốt nhất vẫn là phòng ngừa từ trước.

Leave a Reply